سارا توکلی :
معماری روایتها؛ گفتوگوی سفیر اسپانیا از تئاتر تهران تا تعاملات فرهنگی نو
گفتوگوی اختصاصی درباره رویداد معماری و چشمانداز تازه همکاریهای تئاتری و سینمایی میان ایران و اسپانیا.حضور جوانان ایرانی آموزش دیده در زبان و فرهنگ اسپانیایی، ابعاد نمادین و ارزشمند ویژهای به پروژه میدهد.
هفتمین دورهی هفتهی معماری اسپانیا پنج شنبه در خانهی هنرمندان ایران برگزار شد؛ رویدادی که بهگفتهی سفارت اسپانیا، اکنون به یکی از برنامه های ثابت تقویم فرهنگی این نهاد تبدیل شده و دامنهی آن از معماری فراتر رفته و به تئاتر و سینما نیز رسیده است.
در این مراسم، محمدمهدی عسگرپور مدیرعامل خانهی هنرمندان و آنتونیو سانچس بندیتو گاسپار سفیر اسپانیا سخنرانی کردند و سپس پنلی برخط با حضور خوسه رومو (مهندس سازه) و کارلوس آرویو (معمار) -هر دو از دفتر مشاور FHECOR-به مدیریت فرهاد آذرمی برگزار شد.
تداوم یک رویداد و شکلگیری نتایج ملموس
سفیر اسپانیا در پاسخ به این پرسش که چرا این رویداد طی سالها در برنامهی سفارت تثبیت شده؟! میگوید بازخوردهایی که از سوی معماران ایرانی و کارشناسان اسپانیایی دریافت شده، نشان میدهد این هفتهی معماری توانسته به بستری برای ارتباط حرفهای، تبادل فنی و بحث دربارهی راهکار های مشترک بدل شود.
او تاکید میکند: «اهمیت اصلی این برنامه در نتایج واقعی آن است ؛ از همکاری های دانشگاهی تا ارتباط میان دفاتر معماری و پروژه هایی که پس از هر دوره ادامه پیدا میکنند.»
پایداری ؛ از سیاست اسپانیا تا امکان همکاری با ایران
بخش دیگری از این برنامه به ارائهٔ نمونههایی اختصاص داشت که در آنها طراحی کم مصرف و توجه به معیارهای محیط زیستی نقش محوری داشت.
سفیر اسپانیا دربارهٔ سیاست کشورش در این حوزه توضیح میدهد:« اسپانیا پایداری را در مرکز سیاستهای ساخت و ساز و شهرسازی خود قرار داده است؛ با استانداردهای سختگیرانه در بهرهوری انرژی و گواهیهای محیطزیستی. این رویکرد بدون کاهش کیفیت معماری دنبال میشود.»
او این تجربه را قابل انتقال به ایران میداند و میگوید:« چالشهای اقلیمی و شهری مشترکی میان دو کشور وجود دارد که میتوان با تبادل دانش به آنها پاسخ داد.
به گفتهی او، برنامهریزی برای کارگاهها و پروژههای مشترک دانشگاهی در حال انجام است و همکاری با دانشگاه شهید بهشتی یکی از نمونههای موفق این رویکرد بوده و امیدواریم در ماههای آینده برنامهی پایداری از کارگاههای فنی و پروژههای دانشگاهی مشترک شکل گیرد.
تئاتر؛ زبانی برای گفتوگو
ورود سفارت به حوزهی تئاتر نیز محور یکی از پرسشها بود.
سفیر اسپانیا تاکید میکند که تئاتر را «زبانی مستقیم و جهانی برای گفتوگوی فرهنگی» میدانند. در همین چارچوب، نمایش «خانهی برناردا آلبا» اثر فدریکو گارسیا لورکا این روزها در تئاتر دا در حال اجراست؛ سومین تولید حسین زینعلی پس از «یرما» و «عروسی خون».
اجرای این آثار با مشارکت دانشجویان و فارغالتحصیلان زبان اسپانیایی و در ادامهی پروژهای آموزشی به سرپرستی دکتر شبیری شکل گرفته است.
این پروژه بهگفتهٔ سفیر، «با استقبال قابلتوجه مخاطبان ایرانی و خارجی روبهرو شده و در اسپانیا نیز بازتاب رسانهای گستردهای داشته است.»
او میگوید قصد دارند این خط نمایشی را گسترش دهند و بهعنوان فضایی پایدار برای مشارکت صحنهای حفظ کنند. حضور جوانان ایرانی آموزش دیده در زبان و فرهنگ اسپانیایی، ابعاد نمادین و ارزشمند ویژهای به پروژه میدهد.
برنامههای سینمایی؛ از نمایش فیلم تا کارگاه تخصصی
در حوزهی سینما، نخستین برنامه ی مشترک سال آینده نمایش فیلم اسپانیایی «تاسیو» در اواخر ژانویه ی ۲۰۲۶ در خانهی هنرمندان است؛ برنامهای که شامل گفتگوهای فرهنگی، دیدار با فیلمسازان و احتمال برگزاری کارگاه تخصصی است.
سفیر اسپانیا معتقد است سینما «زمینهای طبیعی برای تبادل میان دو کشور» است و هر دو سنت سینمایی غنی و علاقهی فزایندهای به یکدیگر دارند.
چشمانداز یک همکاری ملموس
در پاسخ به این پرسش که اگر قرار باشد تنها یک همکاری ملموس در سال آینده محقق شود چه خواهد بود؟! سفیر اسپانیا میگوید برنامه ی فرهنگی سال آینده بر تثبیت و تداوم پروژههای موجود متمرکز خواهد بود؛ پروژههایی در حوزهی سینما، تئاتر، معماری و آموزش زبان اسپانیایی که «پیشینهای از نتایج واقعی و مخاطبان وفادار دارند».
او همچنین از آمادگی سفارت برای مشارکت در ابتکارات نهادهای ایرانی یاد میکند و نمایشگاه پیکاسو در موزهی هنرهای معاصر تهران را نمونهای از فرصتهای ارزشمند همکاری میداند.
به گفتهٔ او، ترکیب هنرهای صحنهای و تجسمی، سینما، شهرسازی و آموزش زبان میتواند به « غنیتر شدن روابط فرهنگی ایران و اسپانیا» کمک کند.
سارا توکلی منتقد خبرنگار و فعال سینما.
